Bosh sahifa Jamiyat Отанинг талабчанлиги, онанинг жонкуярлиги: тарбияда энг муҳим икки жиҳат

Отанинг талабчанлиги, онанинг жонкуярлиги: тарбияда энг муҳим икки жиҳат

0

Юксак маънавиятли шахсни камол топтиришда оилада олинган тарбия муҳим аҳамият касб этади. Чунки инсоннинг энг соф ва покиза туйғулари, илк ҳаётий тушунча ва тасаввурлари биринчи галда оилада шаклланади. Боланинг характери, табиати ва дунёқарашини белгилайдиган маънавий мезон ва қарашлар, яхшилик ва эзгулик, олийжаноблик ва меҳр-оқибат каби тушунчаларнинг пойдевори оила шароитида қарор топиши табиийдир.

Комил инсонни тарбиялаш, оилада ахлоқий мезонларни қарор топиши илмий-назарий таълимотлардагина эмас, балки фалсафий-дидактик ва бадий асарларда ҳам  кенг талқин килинган.  Масалан, Юсуф Хос Ҳожибнинг “Қутадғу билиг” асарида Ойтўлди ўғли Ўгдулмишга бир қанча насиҳатлар беради: “Менинг ягона ташвишим, – дейди у. – сенинг кейинги ҳаётингдир. Отанинг иш амали ўғлига сингса, унинг хулқида акс этади. Болани тергаб  назорат қилиш ота-она юзининг ёруғлигини таъминлайди. Назоратдан ташқаридаги бола бебош ва ярамаслик сари оғади. Эрка бўлиб ўсган ўғил-қизлар хатти-ҳаракати ота-онага ғам ва алам келтиради”.

Фарзандларни жамият учун керакли шахс этиб тарбиялаш ота-онанинг ижтимоий бурчи саналади. Демак, ҳар бир ота-она оилада соғлом турмуш тарзи, ижтимоий-иқтисодий барқарорлик ва фаровонликни қарор топтириш,  фарзандининг бўш вақтини   фойдали   меҳнатга   йўналтириш борасида бош қотириши лозим.

Биргина сегарета чекишни оладиган бўлсак, ёшлар орасида ҳам бу ҳолатнинг кўпайиши аввало оила муҳитига бориб тақалади. Чекиш одамнинг иш қобилиятини ошириб, асаб тизимини тинчлантиради, деган фикрлар мутлако нотўғрири ҳисоблансада, баъзи катталарнинг дунёқараши ёшларда бошқача тасаввур уйғотмоқда. Чекишни эндигина бошлаган кишининг организми ҳаттоки бир дона сигаретадан ҳам ўткир заҳарланиши мумкин.

Боланинг қизиқишига қараб, уни бирор бир тўгаракка – фойдали машғулотга жалб килишда отанинг талабчанлиги, онанинг жонкуярлиги кераклигини ҳеч вақт унутмайлик. Бу албатта, боланииг келажагини белгилаб беради. Демак, ҳар бир ота-онанинг бурчи, фарзандга таълим-тарбия бериш ва баркамол бўлиб вояга етиши учун шароит ва имконият яратишдан иборатдир.

Paъно Усарова, Зарафшон кончилик электроэнергетикаси

касб-ҳунар коллежи ўқитувчиси